Διαδικτυακό Σεμινάριο: Παρουσίαση Τεχνικών & Μεθοδολογίας Κείμενο για Όλους - Easy-to-Read

Πραγματοποιήθηκε σήμερα Παρασκευή  23/10/2026 διαδικτυακό σεμινάριο από την Επιτροπή Προστασίας Ατόμων με Νοητική Αναπηρία (ΕΠΑΝΑ) και το NOESI.GR, στο πλαίσιο συνεργασίας τους για τη μετατροπή της Εθνικής Στρατηγικής και του Σχεδίου Δράσης για την Αναπηρία 2024-2028 της Κύπρο σε μορφή «Κείμενο για όλους» (Easy-to-Read).

Σκοπός της συνάντησης ήταν η παρουσίαση της εμπειρίας από την υλοποίηση του έργου, καθώς και η ενημέρωση σχετικά με τις τεχνικές και τη μεθοδολογία δημιουργίας προσβάσιμου περιεχομένου, περιλαμβανομένης της αξιοποίησης εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και της συμμετοχής των ατόμων με νοητική αναπηρία στη διαμόρφωση και στον τελικό έλεγχο των κειμένων.

Εκ μέρους του Τμήματος Κοινωνικής Ενσωμάτωσης Ατόμων με Αναπηρίες (ΤΚΕΑΑ) και της ΕΠΑΝΑ, απηύθυνε χαιρετισμό η κα Βασιλική Φραγκάκη, Ανώτερη Λειτουργός ΤΚΕΑΑ και Πρόεδρος ΕΠΑΝΑ (Παράρτημα 1). Η κα Φραγκάκη τόνισε τη σημασία του δικαιώματος των ατόμων με νοητική αναπηρία στην πληροφόρηση και εξήγησε ότι, για τον λόγο αυτό, το ΤΚΕΑΑ ανέθεσε στην ΕΠΑΝΑ την μετατροπή της Εθνικής Στρατηγικής σε μορφή easy to read. Υπογράμμισε ότι το «κείμενο για όλους» αποτελεί δέσμευση του κράτους, για μια κοινωνία χωρίς αποκλεισμούς, όπου η πληροφορία είναι προσβάσιμη σε όλους.

Η κα Μαρία Γεωργίου, Λειτουργός ΕΠΑΝΑ, παρουσίασε (Παράρτημα 2) την εξέλιξη του θεσμού της αυτοσυνηγορίας στην Κύπρο και τον ρόλο της Επιτροπής στην προώθηση και ανάπτυξη των ομάδων αυτοσυνηγορίας. Παρουσιάστηκε, επίσης, η σύνδεση της αυτοσυνηγορίας με τα κείμενα σε μορφή easy to read, καθώς η πρόσβαση σε κατανοητές πληροφορίες αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ουσιαστική συμμετοχή των ίδιων των ατόμων με νοητική αναπηρία. Τονίστηκε παράλληλα, η σημασία της συμμετοχής των αυτοσυνήγορων στην προετοιμασία και στον έλεγχο των κειμένων, ώστε να διασφαλίζεται ότι το περιεχόμενο τους είναι κατανοητό και ανταποκρίνεται στις ανάγκες τους.

Ιδιαίτερα σημαντική ήταν η συμμετοχή των αυτοσυνήγορων στη συνάντηση. Εκπρόσωποι των ομάδων αυτοσυνηγορίας του Ιδρύματος Χρίστου Στέλιου Ιωάννου (Παράρτημα 3) και του Β’ Πρότυπου Κέντρου Ενηλίκων με Αυτισμό Λευκωσίας (Παράρτημα 4), οι οποίοι συμμετείχαν και στο πιλοτικό πρόγραμμα για τη μετατροπή της Εθνικής Στρατηγικής σε μορφή easy to read, μίλησαν για το δικαίωμά τους να έχουν πρόσβαση σε όλες τις πληροφορίες και για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν όταν ένα κείμενο ή/και μια εκπομπή είναι δύσκολο να γίνει κατανοητό. Αναφέρθηκαν επίσης, στην  εμπειρία τους από τη συμμετοχή τους στο πιλοτικό πρόγραμμα και στο θετικό συναίσθημα που τους προκάλεσε η συνεισφορά τους στην ετοιμασία του κειμένου.

Στη συνέχεια η κα Δανάη Κατηφόρη και ο κος Άγγελος Κουτουμάνος από το NOESI.GR παρουσίασαν τις εργασίες που πραγματοποιήθηκαν από το NOESI.GR για την ολοκλήρωση του έργου (Παράρτημα 5). Επεξήγησαν πώς διασφαλίστηκε η προσβασιμότητα του τελικού κειμένου, μέσα από την εφαρμογή ευρωπαϊκών προτύπων αλλά και τη συνεργασία με 50 περίπου άτομα με αναπηρία από Ελλάδα και Κύπρο, τα οποία έλεγξαν τόσο το κείμενο όσο και τις εικόνες που το συνόδευαν, ως προς την κατανόησή τους. Παρουσιάστηκαν επίσης η μεθοδολογία και τα στάδια που ακολουθήθηκαν για την ετοιμασία του κειμένου, αλλά και ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης κυρίως στην ετοιμασία των εικόνων.

Ακολούθησε συζήτηση και ανταλλαγή απόψεων μεταξύ των συμμετεχόντων. Αξίζει να αναφερθεί ότι συμμετείχαν πέραν των 100 ατόμων από την Κύπρο αλλά και από διάφορες περιοχές της Ελλάδας (Αττική, Μακεδονία, Κρήτη, Πελλοπόνησο, Ήπειρο, Στερεά Ελλάδα κ.α).

Κοινή διαπίστωση των συμμετεχόντων ήταν η σημασία δημιουργίας και διάθεσης εγγράφων σε μορφή easy to read, καθώς και η ανάγκη η πρακτική αυτή να υιοθετηθεί από όλους τους φορείς, δημόσιους και ιδιωτικούς. Η παροχή κατανοητής πληροφόρησης αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ισότιμη συμμετοχή όλων των πολιτών στην κοινωνία. 

Μαρία Γεωργίου
Λειτουργός ΕΠΑΝΑ